Tổ chức Hợp tác và phát triển kinh tế (OECD) đã công bố một Bản tóm tắt về ảnh hưởng của dịch bệnh COVID-19 đối với hệ thống giáo dục nghề nghiệp (GDNN) và cách hệ thống GDNN đang ứng phó ở một số nước thuộc OECD.

Tác động của cuộc khủng hoảng COVID-19 đối với hệ thống GDNN

Gián đoạn trong GDNN: Trong bối cảnh giãn cách xã hội và hạn chế đi lại, học sinh không thể đến lớp, xưởng thực hành tại trường hoặc nơi thực tập. Trong một số lĩnh vực nghề nghiệp, lý thuyết có thể được dạy và học trực tuyến, nhưng đối với học thực hành (nghề cơ khí chế tạo) không thể đạt hiệu quả vì không được sử dụng công cụ, vật liệu, thiết bị và máy móc.

Cắt giảm cơ hội học nghề: Suy thoái kinh tế được dự đoán diễn ra rộng rãi và đã bắt đầu ở một số quốc gia. Một số ngành nghề không thể hoạt động, không chỉ thiếu người học mà còn thiếu nguồn tài chính, dẫn đến số lượng học nghề trong năm học tới giảm, một phần do sự không chắc chắn về việc liệu học sinh có thể tiếp cận việc học tập tại nơi làm việc một cách hiệu quả hay không... kiếm được việc làm không?

Một số cáchhệ thống GDNN của các nước ứng phó với  khủng hoảng COVID-19

- Tăng cường sử dụng các nền tảng trực tuyến và ảo: Nhiều quốc gia đang khuyến khích và hỗ trợ các cơ sở GDNN sử dụng các công cụ đào tạo từ xa ở mọi nơi có thể để đảm bảo tính liên tục của việc học. Mặc dù hình thức đào tạo từ xa không thể thay thế hoàn toàn việc đào tạo tại chỗ và mức độ hiệu quả của nó phụ thuộc vào nghề nghiệp, nhưng nó vẫn có thể giúp người học tiếp tục gắn bó và tiếp tục tiến bộ trong học tập. Hình thức này được hỗ trợ: cung cấp miễn phí (3 tháng ở Pháp), trợ giá (ở Hàn Quốc), ...

- Hỗ trợ tài chính cho học sinh học nghề và lao động cần đào tạo lại sau khi bị mất việc làm được thực hiện ở Tây Ban Nha, Úc, Áo, Đức, Thụy Sĩ, Ireland, Anh... sự hỗ trợ này có thể lên đến 5.000 bảng Anh/người.  

- Thực hiện giãn, hoãn thời gian tuyển sinh, gia hạn thời gian sát hạch và kéo dài hoặc rút ngắn thời gian học,thực tập (áp dụng ở Hàn Quốc, Tây Ban Nha, Anh... ); Việc đánh giá kỹ năng và trao bằng cấp, chứng chỉ được thực hiện linh hoạt ở nhiều nước; Đối với các nghề liên quan đến phòng chống dịch thực hiện rút ngắn thời gian đào tạo, thừa nhận các chứng chỉ của nước ngoài để sớm vào làm việc ở các cơ sở y tế chống dịch.

- Tăng cường hợp tác giữa các trường với các doanh nghiệp và triển khai xen kẽ giữa việc học tại nơi làm việc và học tại trường được thực hiện ở Đan Mạch, Na Uy, Estonia, Phần Lan, Hà Lan và Thụy Điển...

- Tăng cường chia sẻ thông tin và giao tiếp với người học, nhà cung cấp lao động và các đối tác xã hội sử dụng lao động.

Riêng ở Hà Lan, học sinh học trung cấp nghề vẫn có thể được nhận vào học nghề ở các cấp cao hơn ở các trường cao đẳng khi thiếu một hoặchai điều kiện, chứng chỉ. Họ được gia hạn đáp ứng sau.

Báo cáo của OECD đã đề xuất các hành động cụ thể:

- Tăng cường tương tác với người sử dụng lao động và tổ chức công đoàn ở các cấp.

- Dự báo những thay đổi trong thị trường lao động có thể bị đẩy nhanh do khủng hoảng Covid-19, bao gồm cả các vấn đề về số hóa.

- Cung cấp thêm các hỗ trợ tài chính cho hệ thống GDNN và người học để thực hiện đào tạo trong các lĩnh vực và nghề nghiệp phù hợp hơn trong tương lai sẽ rất quan trọng đối với sự phục hồi kinh tế trong dài hạn.

- Tận dụng nhu cầu cung cấp kỹ thuật số, đào tạo từ xa bằng cách khám phá các phương pháp tiếp cận sư phạm kỹ thuật số, sáng tạo như chương trình mô phỏng, thực tế ảo hoặc trí tuệ nhân tạo. 

- Rà soát và điều chỉnh các chính sách và quy định liên quan đến việc cấp các chứng chỉ để những tiến bộ đạt được trong các khóa đào tạo từ xa được công nhận và trao bằng cấp một cách kịp thời và hiệu quả.

- Đảm bảo rằng các chương trình đào tạo đang cung cấp các kỹ năng kỹ thuật số..., sẽ giúp các nền kinh tế phục hồi nhanh hơn sau khủng hoảng, bằng cách giúp người lao động dễ dàng chuyển đổi sang các lĩnh vực hoặc công việc khác.

- Duy trì và phát triển năng lực cho đội ngũ giáo viên và giảng viên dạy nghề có trình độ cao. Ở Úc và Hoa Kỳ, có các khóa đào tạo ban đầu dành cho giáo viên dạy trực tuyến và đây là một mô hình có thể nhanh chóng được nhân rộng ở nước khác./.

Dạy nghề cơ khí ở Thụy Sĩ. ảnh quehuongonline

Dạy nghề cơ khí ở  Hàn Quốc. ảnh tinhaiphong.vn

Nguồn:http://www.oecd.org/coronavirus/policy-responses/vet-in-a-time-of-crisis-building-foundations-for-resilient-vocational-education-and-training-systems-efff194c/#section-d1e51; TL.TCGDNN